Wolska, Maryla Święto Słońca Sekuła, Aleksandra Rawska, Aneta Fundacja Nowoczesna Polska Modernizm Liryka Wiersz Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl). Reprodukcja cyfrowa wykonana przez fundację Nowoczesna Polska z egzemplarza pochodzącego ze zbiorów Łukasza Jachowicza. Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/wolska-swieto-slonca Młoda Polska. Wybór poezyj, oprac. Tadeusz Boy-Żeleński, wyd. drugie, Wydawnictwo Zakładu Narodowego imienia Ossolińskich, Wrocław 1947. Domena publiczna - Maryla Wolska zm. 1930 2001 xml text text 2014-12-05 pol http://redakcja.wolnelektury.pl/media/cover/image/5377978827_58d14b0d8e_o.jpg Last summer..., Samuel John, CC BY-SA 2.0 http://redakcja.wolnelektury.pl/cover/image/3773 DCC 3MP Maryla Wolska Święto Słońca ObrzędyPoszli wszyscy mokrymi łąkami ku zorzy,/ Poszli wszyscy w szalach odświętnych przez łan.../ I ponieśli do chramuchram --- świątynia przedchrześcijańska u Słowian. daleko,/ Kadzielny bursztyn i miód,/ Jagody kraśnekraśny --- kolorowy; czerwony; piękny. i mleko/ I w cienkie owite płótno/ Chleby ofiarne, z białej, pszennej mąki.../ Słyszałam skrzypienie wrót/ I pieśń ich smutną/ Od łąki.../ Słyszałam, jak płonkipłonka --- dzika jabłoń a. grusza; tu: owoc z takiego drzewa. trzęśli/ Z domowych drzew,/ I jęk słyszałam gęśligęśle --- daw. ludowy instrument smyczkowy; rodzaj skrzypiec./ Branych ze ścian/ I śpiew.../ Poszli wszyscy w odświętnych szatach przez łan./ A oto ja zostałam w domu/ I nie pójdę.../ Nie pójdę jodłowym lasem,/ Nie pójdę, słoneczny boże,/ Z dziewanną i bylicą do twojego chramu,/ Ani łąką zroszoną,/ Ani jarem chłodnym/ Nie pójdę.../ Pomnę, gdy ostatni raz/ Z miodną obiatąobiata --- ofiara składana bogom./ Szłam przed twój głaz,/ Na polach złote, zbożne było lato.../ Rannym, rzeźwym chłodem,/ Nim błysnął wschód,/ Korowodem/ Szli biali włastowie ze wsi,/ Za nimi lud.../ Szli wszyscy, mokrymi łąkami ku zorzy,/ Szli wcześnie, w szatach odświętnych, ze śpiewem./ W ręku dań kwietna woniała im zżęta/ I blade piołuny chwiały się goryczne./ A oni szli prosto w słońce polami,/ Wysokich zbóż miedzą, w bród,/ W poranek Święta.../ Wtedy ostatni raz/ Z miodną obiatą szłam przed twój głaz,/ Słoneczny, młody,/ Złotowłosy boże!/ Jak dziś --- w ranne, rzeźwe chłody./ Przez zboże,/ Szli biali włastowie ze wsi,/ Za nimi lud/ Korowodem,/ Do skalnych wrót.../ A podlepodle (daw.) --- pod; wzdłuż. chramu,/ Przed rzezaną bramą świątnicy,/ Nad mszystą darnią traw,/ U świętych wód źródła, Czarne dęby grały szumem liści,/ A nad kędzierzą dębów,/ Po czystym niebie,/ Śnieżne, letnie obłoki/ Szły wpław... I rozwarła się brama/ I ciżba przeszła mimomimo --- tu: obok. biała/ I nie widział nikt ---/ I nikt nie obejrzał się wstecz/ I nikt nie wie do dziś,/ Żem u zdrojau zdroja (daw., gw.) --- dziś popr. forma D.lp: zdroju. tam --- została/ Sama... Dęby czarne, święte drzewa strażnicze,/ Szumiały dostojnym gwarem/ Nade mną,/ Podczas gdy oni, w głaźnej pieczarze chramu,/ Palili bursztynowe głownie/ I ziarna pszenne ciskali w żar/ I w ciężkich dymach/ Składali ogniową obiatę... Obłoki letnie, śnieżne obłoki pogodne,/ Płynęły skrzydlatym stadem/ Nade mną,Obrzędy/ Podczas gdy oni, w dumnej czeluści gontynygontyna --- świątynia przedchrześcijańska (właśc. kącina; także: kupiszta).,/ Przed kamiennym obliczem boga,/ Na wilgotnym podłożu świątnicy,/ Kładli chleby ofiarne/ I w słońcu bielone płótna.../ I południe paliło się nade mną/ Dyszące,/ Podczas gdy oni, u stóp zimnego głazu,/ W śpiewie trwali i w dymie.../ I nikt z kornej ciżby nie poznał/ Bóg, LatoI nikt z rzeszy białej nie widział,/ Że bóg słońca wyszedł do mnie,/ Pod czarne szumiące dęby,/ Nad czujną źrenicę zdrojazdroja --- dziś popr. D.lp: zdroju.,/ Że nie masz go nad ogniem obiaty,/ Że go już nie masz w chramie,/ W ciemnej, dymnej, wilgnejwilgny --- dziś: wilgotny. pieczarze świątnicy... Że oto w skwarną, słoneczną biel,/ Wieńczony w ciężkie kłosy,/ Szedł ku mnie łąką jasny bóg Lel,/ Bóg młody, złotowłosy.../ I nikt nie widział go prócz mnie/ Gdy szedł w dębowe chłody/ I stało wszystko wkoło jak w śnie/ U brzega świętej wody.../ I oto w skwarną południa biel,/ Wieńczony w ciężkie kłosy,/ Mówić jął do mnie jasny bóg Lel, Bóg młody, złotowłosy.../ «Słysz!/ Ja bóg pogody i bóg znojnych cisz,/ W tę świętą upalną godzinę/ Dziś mówię do ciebie --- sam!/ Ostatni raz za mną bram/ Skalne się zwarły wierzeje,/ Kamienny opustoszeje/ Mój chram.../ Przemijam ---/ Słysz!/ Nieraz w ten próg z obiatą,/ Od siółsioło --- wieś. tu wejdzie piesza,/ Z owocną danią rzesza ---/ Na nowe zbożne lato,/ Na głazach twarzą lec!/ Niejeden jeszcze raz,/ Pieśnąpieśną --- prawdopodobnie neol.; 3 os.lm od czas. pieśnić (śpiewać pieśni). w piekielnym dymie,/ Milczący mój głaz/ Ogędzieogędzić --- od: daw. gędzić: śpiewać. ---/ I nieraz we łzach opłacze me imię,/ Lecz mnie już nie będzie,/ Wiedz!/ Ja bóg pogody --- i cisz,/ Odchodzę ---/ Słysz!/ W cień wsteczny idę i mrok,/ Bogowie po mnie i wodze,/ Witezie nowi i woje ---/ Przyjdą --- słyszę już krok!/ Zachodzą czasy moje/ W mrok.../ Pocałunek, Bóg, LatoPójdź, na odchodne,/ W tę zgłuchłą żarem godzinę,/ Ty ust dziś moich weź żegnanie chłodne/ Nim minę!/ Chodź! Niech z usty twojemi/ Zewrę moje pocałunków nienawykłe usta,/ Usta czyste jak żaden kwiat/ Na ziemi,/ W mrocznym chłodzie skalnej mojej świątnicy/ Ostygłe.../ Pójdź! Na odchodnym,/ Pocałowaniem chłodnym/ Moich ust,/ W tę świętą, upalną godzinę,/ Wetchnę w duszę twoją mój mierzchnący blask/ I dziwy śmiertelne opowiem twemu sercu/ I oczy twoje nauczę guseł/ I minę...»/ . . . . . . . . . . . . . ./ I byłeś jak jawa i byłeś jak sen,/ A usta twoje pachłypachły --- dziś popr.: pachniały. żytnim chlebem,/ A włosy twoje miały barwę miodu,/ A z oczu twoich szły blaski źródlane/ Krynicznych den.../ I żytnim chlebem pachły twoje usta/ I drzewa święte szumiały nad nami/ I słońce złote stało nad dębami ---/ A tam --- pieczara chramu była --- pusta.../ Słyszałam, jak płonki trzęśli/ Z domowych drzew,/ I jęk słyszałam gęśli/ Branych ze ścian/ I śpiew.../ Poszli wszyscy w odświętnych szatach przez łan./ A oto ja zostałam w domu/ I już nie pójdę./ Nie pójdę już, słoneczny boże,/ Jodłowym lasem,/ Z bylicą i dziewanną do pustego chramu,/ Ani łąką zroszoną,/ Ani jarem chłodnym,/ Nie pójdę...