<utwor><rdf:RDF xmlns:rdf="http://www.w3.org/1999/02/22-rdf-syntax-ns#">
<rdf:Description rdf:about="http://redakcja.wolnelektury.pl/documents/book/szewczenko-kobziarz/">
<dc:creator xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Szewczenko, Taras</dc:creator>
<dc:title xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Kobziarz</dc:title>
<dc:contributor.translator xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Syrokomla, Władysław</dc:contributor.translator>
  
<dc:contributor.editor xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Kotwica, Wojciech</dc:contributor.editor>
<dc:contributor.editor xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Sekuła, Aleksandra</dc:contributor.editor>

<dc:contributor.technical_editor xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Kopeć-Gryz, Aleksandra</dc:contributor.technical_editor>
<dc:publisher xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Fundacja Nowoczesna Polska</dc:publisher>
<dc:subject.period xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Romantyzm</dc:subject.period>
<dc:subject.type xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Liryka</dc:subject.type>
<dc:subject.genre xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Ballada</dc:subject.genre>
<dc:description xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl). Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Bibliotekę Uniwersytecką w Toruniu z egzemplarza pochodzącego ze zbiorów Biblioteki. Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.</dc:description>

<dc:identifier.url xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/szewczenko-kobziarz/</dc:identifier.url>
<dc:source.URL xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"/>
<dc:source xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Taras Szewczenko, Kobzarz, Księgarnia Polska A. D. Bartoszewicza i M. Biernackiego, Lwów [1883].</dc:source>
<dc:rights xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Domena publiczna - Władysław Syrokomla zm. 1862</dc:rights>
<dc:date.pd xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">1933</dc:date.pd>
<dc:format xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">xml</dc:format>
<dc:type xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">text</dc:type>
<dc:type xml:lang="en" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">text</dc:type>
<dc:date xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">2021-11-16</dc:date>
<dc:language xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">pol</dc:language>

<dc:relation.hasPart xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/szewczenko-kobziarz-przygrywka/</dc:relation.hasPart>
<dc:relation.hasPart xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/szewczenko-kobziarz-perebenda/</dc:relation.hasPart>
<dc:relation.hasPart xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/szewczenko-kobziarz-topola/</dc:relation.hasPart>
<dc:relation.hasPart xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/szewczenko-kobziarz-urzeczona/</dc:relation.hasPart>
<dc:relation.hasPart xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/szewczenko-kobziarz-dumka/</dc:relation.hasPart>
<dc:relation.hasPart xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/szewczenko-kobziarz-dumka-ii/</dc:relation.hasPart>
<dc:relation.hasPart xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/szewczenko-kobziarz-dumka-iii/</dc:relation.hasPart>
<dc:relation.hasPart xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/szewczenko-kobziarz-dumka-iv/</dc:relation.hasPart>
<dc:relation.hasPart xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/szewczenko-kobziarz-iwan-podkowa/</dc:relation.hasPart>
<dc:relation.hasPart xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/szewczenko-kobziarz-noc-tarasowa/</dc:relation.hasPart>
<dc:relation.hasPart xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/szewczenko-kobziarz-gamalej/</dc:relation.hasPart>
<dc:relation.hasPart xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/szewczenko-kobziarz-katarzyna/</dc:relation.hasPart>
  <dc:relation.hasPart xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/szewczenko-kobziarz-najemnica/</dc:relation.hasPart><dc:relation.hasFormat id="pdf" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">https://wolnelektury.pl/media/book/pdf/szewczenko-kobziarz-dumka.pdf</dc:relation.hasFormat>
<meta refines="#pdf" id="pdf-id" property="dcterms:identifier">ISBN-978-83-288-6378-1</meta>
<meta refines="#pdf-id" property="identifier-type">ISBN</meta>
<meta refines="#pdf" property="dcterms:format">application/pdf</meta>
<dc:relation.hasFormat id="epub" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">https://wolnelektury.pl/media/book/epub/szewczenko-kobziarz-dumka.epub</dc:relation.hasFormat>
<meta refines="#epub" id="epub-id" property="dcterms:identifier">ISBN-978-83-288-6379-8</meta>
<meta refines="#epub-id" property="identifier-type">ISBN</meta>
<meta refines="#epub" property="dcterms:format">application/epub+zip</meta>
<dc:relation.hasFormat id="mobi" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">https://wolnelektury.pl/media/book/mobi/szewczenko-kobziarz-dumka.mobi</dc:relation.hasFormat>
<meta refines="#mobi" id="mobi-id" property="dcterms:identifier">ISBN-978-83-288-6380-4</meta>
<meta refines="#mobi-id" property="identifier-type">ISBN</meta>
<meta refines="#mobi" property="dcterms:format">application/x-mobipocket-ebook</meta>
 
  <dc:relation.coverImage.url xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">https://redakcja.wolnelektury.pl/media/cover/image/2560px-Reply_of_the_Zaporozhian_Cossacks_sketch_1893_Kharkiv.jpg</dc:relation.coverImage.url>
<dc:relation.coverImage.attribution xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Zaporożcy piszący list do sułtana tureckiego, Ilja Riepin (1844-1930), domena publiczna</dc:relation.coverImage.attribution>
<dc:relation.coverImage.source xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://redakcja.wolnelektury.pl/cover/image/6276</dc:relation.coverImage.source>


<category.thema.main>DCA</category.thema.main>
    <category.thema>6RA</category.thema>
    <category.thema>1DTN</category.thema>
    <category.thema>3MN</category.thema>
    </rdf:Description>
</rdf:RDF><liryka_l>
  

<abstrakt>
<akap>Przełomowe dzieło literatury ukraińskiej, tomik  wierszy i ballad romantycznych Tarasa Szewczenki.</akap>

<akap>W pierwszym wydaniu, z roku 1840, <tytul_dziela>Kobziarz</tytul_dziela> zawierał osiem wierszy i ballad. Kolejne tomy poezji Tarasa Szewczenki ze względu na zakaz cenzury były publikowane pod tym samym tytułem (w 1844 i 1860), mimo że zawierały dodatkowo nowe utwory.
Pierwszy jednolity zbiór poezji Szewczenki w tłumaczeniu na język polski, przygotowany przez Władysława Syrokomlę, wsławionego gawędami i wierszami lirycznymi z życia drobnej szlachty i ludu, odpowiada trzeciemu wydaniu <tytul_dziela>Kobziarza</tytul_dziela> z pominięciem poematu <tytul_dziela>Hajdamacy</tytul_dziela>, a także ballady <tytul_dziela>Topielica</tytul_dziela>, listu poetyckiego <tytul_dziela>Do Osnowianenki</tytul_dziela> i <tytul_dziela>Psalmów Dawidowych</tytul_dziela>.</akap>
</abstrakt>



<nota_red>

<akap>Poprawione błędy źródła:
dziewcęta > dziewczęta;
odszła > odeszła;
Wskośby > Wskroś by;
biała lice > białe lice;
Długie kosy > Długiej kosy;
po poprzedzie > po przedzie;
mne > mnie.</akap>

<akap>Uwspółcześnienia:</akap>

<akap>* pisownia wielką i małą literą:
Rusałki > rusałki;
Kozaczyna > kozaczyna;
w Pieczarze > w pieczarze (wg oryginału rzecz. pospolity, a nie nazwa własna);
</akap>

<akap>* pisownia łączna/rozdzielna, np.:
zemnie > ze mnie;
po nad > ponad;
niema (brak) > nie ma;
nie mało > niemało;
lepiejby > lepiej by;
ludzieby > ludzie by;
wyśmianoby > wyśmiano by;
głupcemby > głupcem by;
nielada > nie lada;
pokryjomu > po kryjomu;
czarno-morską > czarnomorską;
</akap>

<akap>* pisownia joty:
studja > studia;
chrześciański > chrześcijański;
Syon > Syjon;
</akap>

<akap>* fleksja (oprócz pozycji rymowych), np: 
niem > nim;
czem > czym;
twem > twym;
chyżem > chyżym;
silnemi > silnymi;
tureckiemi  > tureckimi;
mię > mnie;
Dardanellów > Dardaneli;
</akap>

<akap>* dźwięczność i bezdźwięczność, np.:
strzedz > strzec;
wyprządz > wyprząc;
męztwo > męstwo;
blizko > blisko;
bozkiej > boskiej;
z pod > spod;
z kąd > skąd;
zkąd > skąd;
Zaporozcy > Zaporożcy;
zeszlej > ześlij;
</akap>

<akap>* inne zmiany pisowni oraz drobne zmiany leksykalne: np.:
kobzarz > kobziarz;
nóta > nuta;
tłómaczyć > tłumaczyć;
chychot > chichot;
zachychotały > zachichotały;
pendzel > pędzel;
najgoręciej > najgoręcej;
dziwczę > dziewczę;
hukniej > huknij;
ozwiej> ozwij;
rośniej > rośnij;
rzniejcie > rżnijcie;
obiedwie > obydwie;
przeklęctw > przekleństw;
rozynek > rodzynek;</akap>

<akap>Poprawki tłumaczenia w poszczególnych utworach:

<tytul_dziela>Dumka (Bujny wietrze)</tytul_dziela>: kaliną być zieloną > kaliną być czerwoną;

<tytul_dziela>Perebenda</tytul_dziela>: o <tytul_dziela>Czułym</tytul_dziela> dumkę > o Czałym dumkę;

<tytul_dziela>Iwan Podkowa</tytul_dziela>: Ja Carogród minę;/ Lecz w Carogród do sułtana/ Pójdziemy w gościnę (<slowo_obce>Не в Синопу...</slowo_obce>) > Ja Synopę minę (...);

<tytul_dziela>Katarzyna</tytul_dziela>: rycząc (<slowo_obce>зарыдала</slowo_obce>) > płacząc.</akap>

<akap>Dostosowano interpunkcję do obecnie obowiązujących zasad. W przypadkach wątpliwych dostosowano interpunkcję do wydania w języku oryginału z roku 1876. Podział na strofy oraz wcięcia wersów zweryfikowano wg tego samego wydania.</akap>

<akap>Pominięto wyróżnienia w wierszach, wprowadzone bez uzasadnienia w wydaniu źródłowym.</akap>
</nota_red>


<autor_utworu>Taras Szewczenko</autor_utworu>
  
<nazwa_utworu>Kobziarz</nazwa_utworu>


  
<naglowek_rozdzial>Od tłumacza</naglowek_rozdzial>

<akap>Taras Szewczenko zasługuje na przyznaną sobie nazwę pierwszego dziś śpiewaka Ukrainy. Czując, że jeszcze jest przedwcześnie czynić studia nad życiem i pismami żyjącego autora, przełożyliśmy bez żadnych studiów jego <tytul_dziela>Kobziarza</tytul_dziela>, zbiór dumek i poematów, odznaczających się rzewnością, siłą, głęboką znajomością i pokochaniem ludu.</akap>

<akap>Poezja ukraińska, która rozpoczęła nową erę naszej, nie może być dla nas obojętną.</akap>

<akap>W przekładzie naszym opuściliśmy kilka miejsc w <tytul_dziela>Nocy Tarasowej</tytul_dziela>, nie tłumaczyliśmy całego poematu <tytul_dziela>Hajdamacy</tytul_dziela><pe><slowo_obce>nie tłumaczyliśmy całego poematu ,,Hajdamacy"...</slowo_obce> --- brak ten biblioteka Wolne Lektury uzupełnia osobną publikacją <tytul_dziela>Hajdamaków</tytul_dziela> w tłumaczeniu Leonarda Sowińskiego.</pe>: bo tu autor, we krwi maczając pędzel, oszpecił estetyczną piękność swoich obrazów.</akap>

<nota><akap>Wł. Syrokomla</akap></nota>

</liryka_l></utwor>