Syrokomla, Władysław Muzyka http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/syrokomla-rymy-ulotne Kotwica, Wojciech Sekuła, Aleksandra Choromańska, Paulina Fundacja Nowoczesna Polska Romantyzm Liryka Wiersz Utwór powstał w ramach konkursu "Współpraca w dziedzinie dyplomacji publicznej 2013", realizowanego za pośrednictwem MSZ RP w roku 2013. Zezwala się na dowolne wykorzystanie utworu, pod warunkiem zachowania ww. informacji, w tym informacji o stosowanej licencji, o posiadaczach praw oraz o konkursie "Współpraca w dziedzinie dyplomacji publicznej 2013". Publikacja wyraża jedynie poglądy autora i nie może byc utożsamiana z oficjalnym stanowiskiem Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP. http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/syrokomla-rymy-ulotne-muzyka http://www.dbc.wroc.pl/dlibra/docmetadata?id=8751&from=&dirids=1&ver_id=&lp=3&QI= Władysław Syrokomla, Gawędy i rymy ulotne, Nakładem Księgarni pod firmą Zawadzkiego i Węckiego, Warszawa 1853. Domena publiczna - Władysław Syrokomla zm. 1862 1933 xml text text 2013-10-23 pol http://redakcja.wolnelektury.pl/media/dynamic/cover/image/2626.jpg crying in the party, \u7adc\u6b21 ryuuji@Flickr, CC BY 2.0 http://redakcja.wolnelektury.pl/cover/image/2626 Władysław Syrokomla Rymy ulotne Muzyka Wspomnienie Kto z was pamięta dobrzy towarzysze/ Ten wieczór dawno przed rokiem,/ Ten gwar zabawy, a potem zacisze,/ I tony brzmienne urokiem?/ Jam zapamiętał, bom czule był tknięty ---/ Znacie me zimne oblicze,/ U mnie tak rzadki dzisiaj zapał święty,/ Że wszystkie chwile policzę./ --- A byłoż czego kwilić? o nie było zgoła,/ Muzyka sobie niezła, skoczna i wesoła;/ Ale od tych drobnostek już bywać w zachwycie,/ Szukać wrażenia w lekkim muzycznym utworze?/ Czy to moda? duch wieku?... czy to przyzwoicie?/ Chyba że lepszych rzeczy nie słyszałeś może./ --- Ej! cóż poradzić z kapryśnym szałem,/ I z fantastyczną myślą zuchwałą?/ Już na koncertach nie raz drzémałem,/ Lub tonem znawcy --- wołałem brawo!/ Lecz znowu nie raz rwały mi duszę,/ W echu niemnowém trąbki pastusze,/ Łzy, Rozum, Nauka, Kobieta, ChłopNie raz od tonów skrzypiec i fleta/ Lałem gorące łzy jak kobiéta. --- Zimny rozumie, bierz mię we władzę!/ Kiedyż kaprysom ducha zaradzę?/ Dziwaczna myśli! podetnij skrzydeł,/ Serce niekarne! pilnuj prawideł,/ Dość kobiécémi płakać oczyma,/ Czyż na wrażenia teorii nié ma? A jednak --- miło czasem przedstawić na oczy,/ Ot jedną chwilę szału --- ten wieczór uroczy,/ Gdym wbrew teorii --- płakał... ej te łzy wieśniacze,/ Biédny kto niémi płacze --- szczęśliwy kto płacze. --- W pokoju na pół ciemno, tylko gdzieś z daleka./ Płynie światło i tony --- czy to szelest drzewa,/ Czy gdzie w dali pluchoce rozhukana rzeka?/ Nie --- to muzyka rzewna swój urok rozlewa./ Zwycięskie skrzypce leją dźwięk naczelny,/ Flet miękkie trele wyprowadza rzewnie,/ A bas grzmotliwy gdybygdyby --- tu: jakby, jak gdyby. rycerz dzielny,/ Sprawiasprawiać --- tu: przygotowywać; ustawiać. swe wojsko błądzące niepewnie./ Nagle cały gwar się przetnie ---/ Flet przemaga i głuszy,/ I piosenka z głosem fletnie,/ Poleciała do duszy: 1. «W ojczyźnie mojéj pustynie i skały,/ Ziemia niepłodna, a chruściane domy,/ We dnie nam skwarzą słoneczne upały,/ A w nocy straszą pioruny i gromy./ W piasczystych zaspach kwiatka nie obaczę,/ Piosnka słowicza ucha nie popieści,/ Sam tylko potok gwałtowny szeleści,/ I skalny orzeł na urwisku kraka;/ Lecz miłe burze i śnieżne zamiecie,/ Miły ojczysty grom i błyskawice,/ Świat ten széroki i pięknie na świecie,/ Lecz nié ma ziémi nad moją ziemicę». 2. «Byłem w bogatych Germanów ojczyźnie,/ Tam lud przemyślny gospodarzy dzielnie,/ Tam pełno życia i ludno, i żyźnie,/ Tam i zbytkowe kwitną rękodzielnie, ---/ Széroki handel, szybkie parowozy,/ I murowane mieszkania człowiecze,/ A u nas w górach chyba wilk się wlecze,/ Lub się wałęsa pastérz przez wąwozy ---/ Lecz w moim kraju nic serca nie gniecie,/ Wolniejszy oddech, swobodniejsze lice,/ Świat ten széroki i pięknie na świecie,/ Lecz nié ma ziemi, nad moją ziemicę». 3. «Szedłem do Rzymu --- ej włoski mieszkańcze/ Błogosław twoję ziemię starożytną!/ Gdzie dojrzewają złote pomarańcze,/ Gdzie rodzi wino i wawrzyny kwitną;/ Tam niebo pełne dziewiczego blasku,/ A w moim kraju prawie nié ma lata,/ Tam jeno rodzi sosna karłowata,/ I dziki porost ściele się na piasku. ---/ Mój kraj nieżyzny, a jednak czy wiécie?/ Nigdzie się tyle szczęściem nie nasycę ---/ Świat ten széroki i pięknie na świecie;/ Lecz nié ma ziemi nad moją ziemicę» --- 4. «Kraju mój, kraju! czego ja łzy ronię/ Za dzikiem niebem, za pustkowiem naszém?/ Czemu w bogatéj i kwitnącéj stronie/ Tęsknię za moim chruścianym szałaszemszałasz --- dziś popr. szałas.?/ Czemu świst wichru naszego wygnańczy/ Wolę niż nutę słowika miłośną?/ Czemu mi lepiéj pod borową sosną/ Niż w gajach mirtu albo pomarańczy?/ Czemu przenoszę prostéj wioski dziécię/ Nad czarnooką hiszpańską dziewicę?/ Świat ten széroki i pięknie na świecie,/ Lecz nié ma ziemi nad moją ziemicę...» I wtem śpiéwak tony przetnie,/ Silném graniem zagłuszy,/ Bo i na cóż głosem fletniegłosem fletnie (daw.) --- z popr. dziś formą D.lp: głosem fletni.,/ Zwabiać smutek do duszy?/ On usłyszał szmer z daleka ---/ Szepcą starzy i młodzi:/ --- «Tu zabawy każdy czeka,/ A on trele --- wywodzi». TaniecSza! cóś huczy, pieje, brzęczy,/ Ton za tonem bratnio dąży,/ Szybkiéj polki takt młodzieńczy/ Wirem, wirem szybko krąży.../ Skacz szczęśliwcze! ruch tak świéży,/ Chmury, chmurki giną z czoła,/ Niech ci wirem w serce bieży ---/ Nuta skoczna i wesoła,/ Gdy pierś tętni, --- wzrok się żarzy,/ Gdy harmonia złudzeń doda,/ Choć na chwilę człek pomarzy ---/ Że jest miłość, szczęście, zgoda. Ucichło... flet słodki czarodziéj na nowo/ Rozpoczął świegotać urwiście i krótko,/ Walc rzewny załechtał i krąży nad głową,/ I o coś się pyta u duszy słodziutko ---/ Wnet struny gruchnęły i śmielsze już tony,/ Jak miła odpowiedź tak rzeźwo się toczą,/ O biédny mój duchu zginiony, zginiony, ---/ I żyć, i umiérać w tym wirze ochoczo. Miło, wdzięcznie, chórem wrzasło,/ Bas rycerski wydał hasło,/ Krew zadrgała, ogniem pała,/ Ha! to mazur nasz. --- Stary mazur, król omamień,/ On poruszy zimny kamień,/ Duch się wzrusza, hula dusza,/ Płomienieje twarz! Ho! mazurze! graj mi w serce!/ Otom, oto przy tancerce,/ Żwawy, gracki, tan sarmacki/ Niech mi otrze rdzę; --- Lecz co słyszę, jęk tu rośnie,/ Ha! i mazur gra żałośnie,/ Ton uroczy, lecz na oczy/ Gwałtem ciśnie łzę... I łza ta nieprędko spłynęła,/ Nieprędko otarło się oko,/ Bo muzyka duszę ujęła,/ I niosła wysoko, wysoko, ---/ Z nią szepce, raduje się, kwili,/ Na skrzydłach pod niebem migota;/ I serce uczuło w téj chwili,/ Że jeszcze nie całkiem sierota;/ Na oczach cóś rzewno zadrgało,/ I święta polała się rosa,/ Wspomnienie z westchnieniem się zlało,/ I poszło poigrać w niebiosa./ Ta cisza, to światło, to ciemno,/ To niebo, gdzie było tak błogo,/ Nie już to w krainie téj ze mną/ Nie było nikogo, nikogo?... MaskaKrótka biesiada sercu... minęła jak we śnie,/ Harmonia umilkła, duch upadł na ziemię,/ O twardą rzeczywistość zawadził boleśnie,/ Ale serce ocknione nieprędko zadrzemie. ---/ Cześć tobie szumny gwarze, cześć nocna pomroko,/ Nikt nie widział, nie słyszał, co się we mnie budzi;/ Uspokoiłem serce i otarłem oko,/ I już w masce drewnianéj przyszedłem do ludzi. --- 1847