Tarnowski, Władysław Śpiewka powstańców z oddziału Langiewicza Sekuła, Aleksandra Niedziałkowska, Marta Fundacja Nowoczesna Polska Romantyzm Liryka Pieśń Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl). Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Bibliotekę Śląską z egzemplarza pochodzącego ze zbiorów BŚ. http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/spiewka-powstancow-z-oddzialu-langiewicza http://www.sbc.org.pl/dlibra/docmetadata?id=20803&from=&dirids=1&ver_id=&lp=7&QI=> Wiązanka pieśni Polskich, Kraków 1905 Domena publiczna - Władysław Tarnowski zm. 1878 1949 xml text text 2010-11-25 pol http://redakcja.wolnelektury.pl/media/dynamic/cover/image/1568.jpg Haut-Koenigsbourg castle in the fog, dynamosquito@Flickr, CC BY-SA 2.0 http://redakcja.wolnelektury.pl/cover/image/1568 DCA 1DTP 3MN FS.DL-PL Władysław Tarnowski Śpiewka powstańców z oddziału LangiewiczaŚpiewka powstańców z oddziału Langiewicza --- W publikowanej tu wersji autorem słów pieśni (jak również melodii opartej na na ludowej pieśni węgierskiej) jest Władysław Tarnowski; była ona śpiewana przez żołnierzy powstania styczniowego (stąd tytuł). Wcześniej jednak istniał jej pierwowzór, powstały najprawdopodobniej pod koniec XVIII w. wieku, znany pod tytułem Żołnierz ochoczy a. A kto chce rozkoszy użyć. Bardzo popularna także wśród legionistów w latach 1914--1918, pieśń doczekała się wielu przeróbek i wersji. Żołnierz, Śmierć, WojnaJak to na wojence ładniejak to na wojence ładnie --- w niektórych odmianach tekstu tę najbardziej znaną strofę poprzedza jeszcze następująca: ,,A kto chce rozkoszy użyć/ Niech na wojnę idzie służyć". Lub też nawet dłuższy tekst wprowadzający w szczegóły życia żołnierskiego: ,,А kto chce rozkoszy użyć/ Musi iść w ułany służyć./ Tam rozkoszy on użyje/ Krwi jak wody się napije./ Tam mu dadzą mundur nowy,/ A na mundur kij dębowy./ Tam mu każą maszerować/ Jeszcze lepiej niż tańcować"., jak to na wojence ładnie,/ Kiedy ułan z konia spadnie, (bis)/ Koledzy go nie ratują, koledzy go nie ratują,/ Jeszcze końmi go tratują./ Kapitan pułku wymażekapitan pułku wymaże --- w innej wersji tekstu: ,,rotmistrz z listy go wymaże"., kapitan pułku wymaże,/ Porucznik grzebać rozkażeporucznik grzebać rozkaże --- w innej wersji tekstu: ,,wachmistrz trumnę zrobić każe"../ A za jego młode lata, a za jego młode lata,/ Grają w trąby tra-ta, tra-ta./ A za jego trudy, prace, a za jego trudy, prace,/ Grały mu kule, kartaczegrały mu kule, kartacze --- w innej wersji tekstu: ,,hejnał zagrają trębacze"./ A za jego trudy, lataA za jego trudy, lata --- od tego miejsca inna, popularna dziś wersja piosenki brzmi odmiennie od tekstu historycznie pierwotnego, śpiewanego przez powstańców 1863 roku: ,,A za jego trudy, znoje,/ Wystrzelą mu trzy naboje./ A za jego krwawe rany/ Dołek w ziemi wykopany./ Tylko grudy zaburczały,/ Chorągiewki zafurczały./ A nad grobem krzyż drewniany:/ Śpij żołnierzu, śpij kochany!/ Śpij kolego, twarde łoże,/ Zobaczym się jutro może./ Śpij kolego, bo na wojnie/ Tylko w grobie jest spokojnie./ Śpij kolego w ciemnym grobie,/ Niech się Polska przyśni tobie"., a za jego trudy, lata,/ Dała ognia cała rota./ A już my go pochowali, a już my go pochowali/ «Requiescatrequiescat (łac.: niech pozostaje) --- pierwsze słowo formuły wypowiadanej nad zmarłym; requiescat in pace: niech spoczywa w pokoju.» zaśpiewali./ Rosja, Polska, WalkaPopamiętają Moskale, popamiętają Moskale,/ Jak dostali w skórę w Skale!/ Wyginęła ich połowa, wyginęła ich połowa,/ Reszta uszła do Miechowa./ Z Miechowa ich wypędzimy, z Miechowa ich wypędzimy,/ Aż o Radom się oprzemy./ A z radomskiej okolicy, a z radomskiej okolicy/ Pójdziem prosto do stolicy./ Niech pamiętają łajdaki, niech pamiętają łajdaki/ Jak dzielnie biją Polaki./ A dla naszej większej chwały, a dla naszej większej chwały,/ Wiwat! sztab i korpus cały./ A dla naszej mniejszej troski, a dla naszej mniejszej troski,/ Wiwat! pułkownik CzachowskiCzachowski, Dionizy Feliks (1810--1863) --- pułkownik, jeden z najwybitniejszych dowódców w powstaniu styczniowym, naczelnik wojskowy województwa sandomierskiego; osłaniał oddziały gen. Langiewicza (od 11 marca 1863 r. dyktatora powstania) pod Suchedniowem, Staszowem i Małogoszczem; walczył pod Pieskową Skałą, Chrobrzem i Grochowiskami; poległ pod Jaworem Soleckim..