Schiller, Fryderyk Pierścień Polikratesa Chłędowski, Walenty Kozioł, Paweł Choromańska, Paulina Fundacja Nowoczesna Polska Romantyzm Liryka Ballada Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl). Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Fundację Nowoczesna Polska z książki udostępnionej przez Dorotę Kowalską. Wydano z finansowym wsparciem Fundacji Współpracy Polsko-Niemieckiej. Eine Publikation im Rahmen des Projektes Wolne Lektury. Die digitale Reproduktion wurde von der Stiftung Fundacja Nowoczesna Polska anhand eines Exemplars aus der Sammlung von Dorota Kowalska ausgeführt. Herausgegeben mit finanzieller Unterstützung der Stiftung für deutsch-polnische Zusammenarbeit. http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/schiller-pierscien-polikratesa Fryderyk Schiller, Ballady, tłum. K. Brodziński, W. Chłędowski i in., wyd. Nasza Księgarnia, Warszawa 1954. Domena publiczna - Walenty Chłędowski zm. 1846 1917 xml text text 2013-09-18 pol http://redakcja.wolnelektury.pl/media/dynamic/cover/image/2592.jpg spiral bound, theilr@Flickr, CC BY-SA 2.0 http://redakcja.wolnelektury.pl/cover/image/2592 http://wolnelektury.pl/media/book/pdf/schiller-pierscien-polikratesa.pdf ISBN-978-83-288-0856-0 ISBN application/pdf https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/schiller-pierscien-polikratesa.html ISBN-978-83-288-1830-9 ISBN text/html http://wolnelektury.pl/media/book/txt/schiller-pierscien-polikratesa.txt ISBN-978-83-288-2785-1 ISBN text/plain http://wolnelektury.pl/media/book/epub/schiller-pierscien-polikratesa.epub ISBN-978-83-288-3852-9 ISBN application/epub+zip http://wolnelektury.pl/media/book/mobi/schiller-pierscien-polikratesa.mobi ISBN-978-83-288-4938-9 ISBN application/x-mobipocket-ebook DCA.WL-R Rozmowa dwóch władców --- króla Egiptu i tyrana wyspy Samos, Polikratesa. Rozprawiają o szczęściu --- tyran opowiada, jak bardzo ono mu sprzyja. Jak na potwierdzenie tych słów zjawia się goniec, który przynosi głowę jednego z największych wrogów władcy. Egipcjanin ostrzega Polikratesa, by ten nie ufał za bardzo chwilowemu szczęściu, bo niebawem los się może odmienić. Wtedy nadchodzą wieści o kolejnym zwycięstwie tyrana. Król podsuwa mu pomysł --- bo ostrzeżenie pobudziło Polikratesa do pewnych wątpliwości --- aby ten z własnej woli pozbył się czegoś cennego, jako ofiarę dla bogów. Polikrates postanawia wrzucić w wodę swój najcenniejszy pierścień. Czy w ten sposób uchroni się przed odmianą losu? Ballada Fryderyka Schillera Pierścień Polikratesa powstała w 1797 roku. Fryderyk Schiller to niemiecki poeta, filozof, dramaturg drugiej połowy XVIII wieku. Był przedstawicielem tzw. okresu Sturm und Drang, czyli Burzy i naporu. Zasłynął przede wszystkim jako autor Zbójców, Dziewicy Orleańskiej i Ody do radości. Jego twórczość była inspiracją m.in. dla Adama Mickiewicza. Fryderyk Schiller Pierścień PolikratesaPolikrates (VI w. p.n.e.) --- tyran Samos, górzystej wyspy gr. u brzegów Azji Mniejszej. SzczęścieStał na wzniesieniu swych gmachów wysokiem/ Pan wyspy Samos i radosnym okiem/ Mierzył rozległe jej niwy./ ,,Tym wszystkim --- rzecze do Egiptu króla ---/ Zarządza moja samowładna wola./ Wyznaj, że jestem szczęśliwy!" ,,Szczodrze bogowie łask ci udzielili!/ WrógCi, którzy przedtem równi tobie byli,/ Ulegli twej władzy z trwogą;/ Lecz jeden jeszcze pomstę w piersiach kryje,/ Usta więc moje, póki wróg ten żyje,/ Szczęśliwym zwać cię nie mogą". I zanim jeszcze król tych słów domawia,/ Goniec z MiletuMilet (staroż.) --- bogate gr. miasto handlowe na wybrzeżu Azji Mniejszej. wysłany się stawia,/ Wchodzi w podwoje tyrana:/ ,,Każ, panie, bogom ofiarne wznieść wonie,/ Wesoły wawrzyn niech wieńczy twe skronie,/ Stanowcza bitwa wygrana! Twój nieprzyjaciel legł od włóczni w boju;/ Nic niech już twego nie miesza pokoju,/ To ci przeze mnie wódz głosi"./ I wtem pomyślną poświadczając mowę,/ Z czarnej miednicy, dobrze znaną głowę/ Z przestrachem wszystkich podnosi. Król się odwraca na ten widok krwawy,/ I rzecze, wzrokiem rzucając obawy:/ ,,Szczęściu nie ufaj za wiele!/ Zważ, na żywiołu niesfornego grzbiecie/ Los floty twojej; burza ją rozmiecie,/ Pochłoną morskie topiele". I zanim jeszcze wymówił te słowa,/ Już od przystani grzmi wiadomość nowa,/ Radośny okrzyk się wzbija:/ Ładowny cudzych owocem zabiegów,/ Z licznymi skarbyskarby --- dziś popr. forma N.lm: skarbami., do ojczyzny brzegów/ Gęsty las żagli zawija. ,,Dziś, widzę, dobrze twe szczęście ci służy ---/ Rzekł król zdumiony --- lecz nie wierz mu dłużej./ Często uśmiecha się zdradnie./ Śmiały Kreteńczyk zebrał hufce zbrojne,/ Zgubną zza morza przynosi ci wojnę,/ Wnet piękne Samos napadnie". I zanim jeszcze król tych słów domawia,/ Okrzyk radośny z okrętów się wznawia/ I tysiąc głosów wykrzykło:/ ,,Zwycięstwo z nami! Wojna ukończona,/ Kreteńska flota przez burze zniszczona,/ Niebezpieczeństwo już znikło!" Gość z przerażeniem słucha tych odgłosów:/ ,,Kondycja ludzkaKtóż by szczęśliwych nie przyznał ci losów?/ Jednak o ciebie drżę cały;/ Zawiści bogów lękać się potrzeba!/ Szczęścia bez zmiany nigdy jeszcze nieba/ Śmiertelnym doznać nie dały. I mnie niebiosa sprzyjają łaskawe:/ Lud rządy moje, świat podziwia sławę,/ W dostatkach szczęśliwy żyłem;/ Lecz życia mego nadzieja jedyna/ Zgasła w mych oczach: postradałem syna./ Tak szczęściu dług mój spłaciłem. Jeśli więc chcesz się uchronić od zguby,/ Błagaj przedwiecznych, pokorne czyń śluby,/ Niech w szczęście smutek wmieszają./ Nikt jeszcze życia nie skończył spokojnie,/ Na kogo zawsze dłonie niebios hojnie/ Zdrój szczodrej łaski zlewają. A gdy ci tego nie użyczą bogi,/ OfiaraChciej przyjaciela posłuchać przestrogi:/ Sam sprowadź smutek na siebie,/ Przejdź szczerą myślą skarby twoje mnogie,/ Co z nich najwięcej sercu twemu drogie,/ Niechaj to morze zagrzebie!" A on, przejęty trwogą, odpowiada:/ ,,Ze wszystkich skarbów, co Samos posiada,/ Ten pierścień skarb mój jedyny./ Chcę go więc bogom-mścicielom przeznaczyć,/ Może mi raczą me szczęście przebaczyć"./ I rzuca klejnot w głębiny. I ledwie dzionek zaświta,/ Nieznany rybak o księcia się pyta;/ Radośny przed księciem staje:/ ,,Panie! Tę rybę wczora w sieć dostałem,/ Pierwszypierwszy --- tu: najlepszy. to połów w moim życiu całem,/ Tobie ją w hołdzie oddaję". Los, Szczęście, StrachI gdy kuchenny rzadką rybę sprawia,/ Zmieszany dziwem, jakie mu się zjawia,/ Wpada na pańskie pokoje:/ ,,Patrz, panie! Pierścień, któryś w morze rzucił,/ W wnętrznościach ryby do ciebie powrócił./ Bez granic jest szczęście twoje". Gość na ten widok zrywa się z przestrachem:/ ,,Pod jednym z tobą nie mogę być dachem/ Ni przyjaciela mieć w tobie./ Zgubny sąd bogów nie może cię minąć,/ Uchodzę śpiesznie, nie chcę z tobą ginąć"./ Rzekł i odpłynął w tej dobiew tej dobie (daw.) --- w tym momencie..