<utwor>
<rdf:RDF xmlns:rdf="http://www.w3.org/1999/02/22-rdf-syntax-ns#">
<rdf:Description rdf:about="http://redakcja.wolnelektury.pl/documents/book/przerwa_tetmajer__prometeusz/">
<dc:creator xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Przerwa-Tetmajer, Kazimierz</dc:creator>
<dc:title xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Prometeusz</dc:title>
<dc:contributor.editor xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Kozioł, Paweł</dc:contributor.editor>
<dc:contributor.technical_editor xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Niedziałkowska, Marta</dc:contributor.technical_editor>
<dc:contributor.technical_editor xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Trzeciak, Weronika</dc:contributor.technical_editor>
<dc:publisher xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Fundacja Nowoczesna Polska</dc:publisher>
<dc:subject.period xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Modernizm</dc:subject.period>
<dc:subject.type xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Liryka</dc:subject.type>
<dc:subject.genre xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Wiersz</dc:subject.genre>
<dc:description xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl). Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Bibliotekę Śląską z egzemplarza pochodzącego ze zbiorów BŚ.</dc:description>
<dc:identifier.url xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/prometeusz</dc:identifier.url>
<dc:source xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Kazimierz Przerwa-Tetmajer, Wybór poezji, nakł. Gebethnera i Wolffa, Warszawa-Kraków 1897</dc:source>
<dc:rights xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Domena publiczna - Kazimierz Przerwa-Tetmajer zm. 1940</dc:rights>
<dc:date.pd xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">2011</dc:date.pd>
<dc:format xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">xml</dc:format>
<dc:type xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">text</dc:type>
<dc:type xml:lang="en" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">text</dc:type>
<dc:date xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">2010-10-12</dc:date>
<dc:language xml:lang="pl" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">pol</dc:language>
<dc:relation.coverImage.url xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://redakcja.wolnelektury.pl/media/dynamic/cover/image/1417.jpg</dc:relation.coverImage.url>
<dc:relation.coverImage.attribution xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">dramatic sunrise, Rajmahal88888@Flickr, CC BY-SA 2.0</dc:relation.coverImage.attribution>
<dc:relation.coverImage.source xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://redakcja.wolnelektury.pl/cover/image/1417</dc:relation.coverImage.source>
<category.thema.main>DCA</category.thema.main>
    <category.thema>3MN</category.thema>
    </rdf:Description>
</rdf:RDF>


<liryka_l>
<autor_utworu>Kazimierz Przerwa-Tetmajer</autor_utworu>

<nazwa_utworu>Prometeusz<pe><slowo_obce>Prometeusz</slowo_obce> --- postać z mitologii greckiej, według której stworzył on człowieka, lepiąc go z gliny zmieszanej ze łzami, a następnie, wbrew woli bogów, obawiających się buntu ludzi podobnego do wcześniejszego buntu Tytanów, podarował ludziom ogień. Za karę został przykuty do skał Kaukazu, gdzie sęp wyjadał mu codziennie odrastającą wątrobę.</pe></nazwa_utworu>

<strofa><begin id="b1288182763240-3915290669"/><motyw id="m1288182763240-3915290669">Ogień</motyw>Ogniu ty, co tam w ziemi wnętrznościach, głęboko,/
Wresz, huczysz i potrząsasz kamienną opoką:/
Ty potęgo straszliwa, wstań! Rwij ziemi łono,/
Z rozdartych jej wnętrzności ruń lawą czerwoną,/
Tocz odmęty płomienne<pe><slowo_obce>odmęty płomienne</slowo_obce> --- tu: lawa.</pe> na skorupę ziemną,/
I wszystko, wszystko, wszystko niech ginie wraz ze mną!<end id="e1288182763240-3915290669"/>/
Oto do przykutego do tej twardej skały,/
Tam z dołu, tam z daleka, płyną ludzkie jęki,/
Ryczące, jak wezbranych oceanów wały<pe><slowo_obce>wały</slowo_obce> (daw.) --- fale.</pe>!/
Biada! Biada!... Gdzież nie ma nieszczęścia i męki?/
Kędyż<pe><slowo_obce>kędy</slowo_obce> (daw.) --- gdzie.</pe> nie dostąpiło<pe><slowo_obce>dostąpić</slowo_obce> --- dojść, dotrzeć.</pe> zło? Z jakiejże strony/
Nie wydziera się w niebo głos bólu szalony?/
<begin id="b1288182795592-790144591"/><motyw id="m1288182795592-790144591">Cierpienie</motyw>Biada! Biada!... Otom ja, w gryzącym łańcuchu,/
Ja, głodny i spragniony, bez woli, bez ruchu,/
Z poszarpanym przez sępa bokiem i wątrobą,/
Trawiony najstraszniejszą ze wszystkich chorobą:/
Rozpaczą beznadziejną<end id="e1288182795592-790144591"/> --- --- ja, co mym widokiem/
Gwiazdy straszę na niebie świecące wysokiem,/
Ja, nędzarz, od którego nawet huragany/
Uciekają, na Kaukaz kiedy się zapędzą;/
Ja, wszystkim okropnościom na pastwę wydany;/
Ja, jak słońce światłością, otoczony nędzą:/
Otom jest cierpień ludzkich wcielonym obrazem..../
Biada! Biada!... O matko rodzicielko, ziemio,/
Wzbudź te ognie, te żary, co w twym wnętrzu drzemią,/
Niech runą --- --- i uczynią cię wodą i głazem!.../
Jak tygrys, co ukryty w nadwodnej komyszy<pe><slowo_obce>komysze</slowo_obce> (reg.) --- zarośla znajdujące się na terenie podmokłym.</pe>,/
Czyhając na gazele, krwią i mordem dyszy:/
Tak nieszczęście na ludzi czyha niestrudzenie/
Wiecznie, wszędzie --- --- przemocne tak chce Przeznaczenie./
Dziś, gdy wiem, co jest cała, straszna niemoc woli,/
Gdy każdy atom ciała i ducha mnie boli,/
Od wieków na tej skale cierpiący samotnie,/
Współczuję dziś z człowiekiem, o! lepiej<pe><slowo_obce>lepiej</slowo_obce> --- tu: bardziej.</pe> stokrotnie,/
Niżem współczuł, gdym ogień z nieba dlań wykradał ---/
<begin id="b1288182857073-2334332805"/><motyw id="m1288182857073-2334332805">Śmierć</motyw>I gdybym dziś wszechmocą Przeznaczenia władał,/
Ze wszystkich szczęść najwyższe rzuciłbym ludzkości,/
Nicestwiąc<pe><slowo_obce>nicestwić</slowo_obce> --- unicestwiać.</pe> ją i grzebiąc na wieki w nicości!<end id="e1288182857073-2334332805"/></strofa>


</liryka_l>



</utwor>