Kochanowski, Jan Pieśń II (Nie dbam, aby zimne skały...) http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/piesni-ksiegi-wtore Wilczek, Piotr Sekuła, Aleksandra Sutkowska, Olga Fundacja Nowoczesna Polska Renesans Liryka Pieśń Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl). Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Bibliotekę Narodową z egzemplarza pochodzącego ze zbiorów BN. http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/piesni-ksiegi-wtore-piesn-ii Pieśni Jana Kochanowskiego księgi dwoje, Drukarnia Łazarzowa, Kraków, 1586 Domena publiczna - Jan Kochanowski zm. 1584 1655 xml text text 2009-07-07 pol http://redakcja.wolnelektury.pl/media/cover/image/3062.jpg autumn beauty, AlicePopkorn@Flickr, CC BY 2.0 http://redakcja.wolnelektury.pl/cover/image/3062 Jan Kochanowski Pieśni, Księgi wtóre Pieśń IIW przypisach gwiazdką oznaczono wyrazy, które są używane do dziś, ale których znaczenie w Pieśniach jest odmienne od znaczenia obecnego. Nie dbam, aby zimne skały/ Po mym graniu tańcowały;/ Niech mię wilcy nie słuchają,/ Lasy za mną nie biegająNie dbam (...) biegają --- tańczące skały to aluzja do działalności Amfiona, władcy Teb i muzyka, który potrafił swą grą poruszać kamienie, zaś wzmianka o biegających lasach stanowi nawiązanie do umiejętności Orfeusza (zob. też: Ks. 1, Pieśń XXI).. Hanno, tobie k wolitobie k woli (starop.) --- dla ciebie. spiewam,/ Skąd jesli twą łaskę miewam,/ Przeszedłem już Amfijona/ I lutnistę AryjonaAryjon --- Arion: muzyk z Lesbos; dźwięk jego głosu zwabił delfiny, które uratowały mu życie.. Mnie sama twarz nie uwiedzie;/ I choć druga na plac jedziedruga na plac jedzie --- inna się popisuje./ Z herby domów starożytnych,/ Zacne plemięplemię (starop.) --- potomek. dziadów bitnych, Ja chcę podobać sie w mowie/ Nauczonejnauczony --- uczony, wykształcony. białejgłowie;/ Ty mię pochwal, moja pani,/ Nie dbam, choć kto inszy gani. Cnocie zajźrzą jako żywozajźrzą jako żywo (starop.) --- zawsze (przez całe życie) zazdroszczą.,/ Bujne drzewo wiatrom krzywowiatrom krzywo --- nie podoba się wiatrom (więc potrząsają nim).;/ Ale ty chciej pómóc sama,/ Nie ugrozi zazdrość namanama (starop.; C. daw. liczby podwójnej) --- mnie i tobie.. A jesli me niskie progi/ Będą godne twojej nogi,/ Nogi pięknej --- nie potrzebanie potrzeba --- tu w znaczeniu: nic mi już więcej nie potrzeba do szczęścia.,/ Dosięgę już głową nieba. Samysamy (starop. M. lm rodz. niemęskoosobowego) --- same. cię ściany wołają/ I z dobrą myślą czekają;/ Lipa stojąc wpośrzód dworu,/ Wygląda cię co razco raz --- co chwilę. z boru. Każ bystre konie zakładać,/ A sama sie gotuj wsiadać;/ Teraz naweselsze czasy,/ Zielenią sie pięknie lasy. Łąki kwitną rozmaicie,/ Zająca już nie znać w życieZająca już nie znać w życie --- oznacza to, że żyto wysoko już wyrosło.,/ Przy nadziei oracz ścisłyścisły (daw.) --- skromny, oszczędny.,/ Że będzie miał z czym do Wisły. Stada igrają przy wodzie,/ A sam pasterz, siedząc w chłodzie,/ Gra w piszczałkę proste pieśni,/ A faunowiefaunowie (daw. forma lm; dziś: fauny) --- pół mężczyźni, pół kozły. W mit. rzym. bóstwa polne i leśne towarzyszące pasterzom. skaczą leśni. Kwap sie, póki jasne zorze/ Nie zapadną w bystre morze;/ Po chwili ćmyćma* (daw.) --- ciemności. czarne wstaną,/ Co noc noszą nienaspanąnoc (...) nienaspaną --- mowa tu o nocy nie pozwalającej na przerwanie snu, może nawet o śmierci jako wiecznym śnie..