Naborowski, Daniel Zwada Marsa z Kupidynem Kozioł, Paweł Lech, Justyna Choromańska, Paulina Trzeciak, Weronika Fundacja Nowoczesna Polska Barok Liryka Wiersz Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl). Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Bibliotekę Narodową z egzemplarza pochodzącego ze zbiorów BN. Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/naborowski-zwada-marsa-z-kupidynem Daniel Naborowski, Poezje, oprac. Jan Dürr-Durski, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1961. Domena publiczna - Daniel Naborowski zm. 1640 1711 xml text text 2014-03-26 pol http://redakcja.wolnelektury.pl/media/cover/image/2926.jpg springtime, seyed mostafa zamani@Flickr, CC BY 2.0 http://redakcja.wolnelektury.pl/cover/image/2926 Daniel Naborowski Zwada Marsa z KupidynemKupidyn a. Amor (mit. rzym.) --- syn Wenus i Marsa, bóg miłości, przedstawiany jako skrzydlaty chłopczyk z łukiem. Opisana wierszem Daniela Naborowskiego a to z okazyjej zwady pana Radziejowskiego, starosty łomżeńskiego, z panem Daniłowiczem wojewodzicem ruskim na bankiecie Księcia Imci Krzysztofa Radziwiłła, wojewody wileńskiego i hetmana W. K. L. na sejmie annianni (łac.) --- roku. 1632 Jupiter wiele bogów zaprosił do siebie,/ Sprawiwszy dla nich ucztę dosyć strojną w niebie. / Proszone Merkuryjusz lotny zebrał bogi, / Przybył gładkigładki (daw.) --- piękny. Kupido, a z nimi Mars srogi. / Już stoły zastawiono potrawy bez braku/ I LyaeusLyaeus (mit. gr.) --- przydomek Dionizosa, boga wina. z nektarem nie omieszkał znaku. / Jowisz goście posadzał, pilno ich częstuje, / O wesołą myśl prosi, sam ją pokazuje. / A skoro się odprawił obiad nieubogi, / Zakrzątnął się z napojem piwniczy trzyrogi. / Szarłatem wszystkich skrasił, a swym dumnym winem / Powadził tamże zaraz Marsa z Kupidynem. / Mars z niego zadworowałdworować (daw.) --- żartować., ale synek gładki / Zapomniał swej natury i łaskawej matki / Swej łagodnej zwierzchności, lubej płci i stroju, / Choć ci i sam zwycięzca, lecz nie tego boju. / MarsuMarsu --- dziś popr. forma C.lp: Marsowi. szpetnie przymówiłprzymówić (daw.) --- uczynić złośliwą uwagę., on mu też odpowie / Trefnietrefnie (daw.) --- żartobliwie bądź w podejrzany sposób (homonim). barzobarzo --- dziś popr.: bardzo., a w tym też uczynił swej mowie/ Koniec, co też bożkowi bynamniej niemiło. / Przymówki[m] tej zapomniał, coś od zadku było. / Znowu zaczął Kupido, Mars go ręką srogi/ Po rumianej twarzyczce sięgnął przez dwa bogi. / Wnet bożek tą zniewagą srodze się rozżarzy, / Rzucił się rozgniewany do Marsowej twarzy. / Paznoktypaznokty --- dziś popr.: paznokciami. go podrapał, ucieszył się z tego, / Że krew obaczył Marsa niezwyciężonego. / A Mars też nie do broni, nie jak bitwę zwodzą/ Waleczni zapaśnicy, gdy za pasy chodzą, / Ale go ujął za łeb, a ręce Marsowe/ W szczerojedwabne włosy wplotły się bożkowe. / Jako gdy jedwab robi bombiksbombiks --- jedwabnik., robak mały, / Tak się ręce Marsowe w jego włosiechwłosiech --- dziś popr. forma N.lm: włosach. zdały. / Potem się wszystka orda boska poruszyła, / Porzuciwszy dobrą myśl k broni się rzuciła. / Huk był srogi na niebie, wszczęło się wołanie, / Grzmot prawie niezwyczajny, broń gołych trzaskanie. / Janus drzwi pozamykał, by snadźsnadź (daw.) --- widocznie. Kupidyna/ Wenus w chmurę nie skryła, jak Pryjama syna, / Gdy czyniłczynić (daw.) --- walczyć, potykać się. z MenelajemMenelaos --- król Sparty; porwanie przez Parysa jego żony, Heleny, stanowiło przyczynę wojny trojańskiej. o HelenęHelena --- najpiękniejsza kobieta na ziemi, żona Menelaosa, króla Sparty, porwana przez Parysa, którego wspomagała Afrodyta, wdzięczna za werdykt uznający ją za najpiękniejszą boginię; stało się to przyczyną wojny trojańskiej., który/ Bić się wyszedł z ParysemParys --- syn Priama i Hekabe, królewicz trojański. Porwał Helenę, żonę władcy Myken Menelaosa, co było bezpośrednim powodem rozpoczęcia wojny trojańskiej. przed trojańskie mury. / Wstał potem i sam Jowisz gniewny z stołka swego, / Że się zwada zaczęła na tej uczcie jego. / Począł hamować innych, prosząc uniżenie, / Aby na gospodarza chcieli mieć baczenie; / By się z sobą jednali, Jowiszowa rada, / Na co i sam Kupido chętnie rad przypadaprzypaść na coś (daw.) --- zgodzić się na coś.. / Ale Mars nie pozwala, nie da się hamować, / Chce się mu z Kupidynem po wtóre spróbować. / Lecz przecie go bogowie z Jowiszem prosili, / Aby się pojednawszy, zgodą z sobą żyli. / Na co ledwie przyzwolił prośbami zmiękczony, / A Kupido rad temu, nieborak zwątlony. / Potem gdy już umilkli, wpośrzód wszystkich koła/ Mars do Jowisza tymi słowami zawoła: / ,,Jowiszu, któregośmy pełni wszej tej chęci, / Przebacz, proszę, ani miej tego w swej pamięci, / Co się u ciebie stało, nie z mojej przyczyny, / Kupido zwadę zaczął, jam bez wszelkiej winy; / Na twój rozkaz bić się z nim i jednać gotowy,/ A teraz że przy tobie potkał mię łup nowy, / Dajęć dobrą garść włosów jego w upominku"./ Gdzie Mars śmiały zasiada, wara, Kupidynku!