Spis treści

      Konstanty Ildefons GałczyńskiTeatrzyk„Zielona Gęś''
      ma zaszczyt przedstawić      Destrukcyjny wpływ kobiet
      czyli
      I tak być mogło

      Osoby dramatu:

      1. KRÓL JAN SOBIESKI[1],
      2. KRÓLOWA MARYSIEŃKA[2],
      3. KANCLERZ GŻEGŻÓŁKA,
      4. DWORZANIN I,
      5. DWORZANIN II,
      6. DWORZANIN III

      Miejsce: Pałac królewski w Wilanowie.

      Czas: Rok 1684.

      SOBIESKI & MARYSIEŃKA

      Toną w miłosnym pitigrilli[3], że użyjemy terminologii naszego znakomitego kolegi prof. Wiecha[4].

      DWORZANIN I

      1
      Królu, donieśli Włosi,
      że się na coś zanosi.
      Przeprasza i wychodzi.

      DWORZANIN II

      Zanosi się wyraźnie.

      SOBIESKI

      tonąc jak wyżej, do Dworzanina II
      Precz z moich oczu, błaźnie!

      DWORZANIN III

      Melduje.
      5
      Ze sułtanem i świtą
      Turcy na Wiedeń idą! [5]

      SOBIESKI

      Odprawia Dworzanina; do Marysieńki:
      Świecisz dla mnie jak gwiazd siedem,
      Marysieńko, cudo moje.
      Cóż mi Turcy, cóż mi Wiedeń,
      10
      ja o ciebie tylko stoję.
      Stoi tylko o Marysieńkę.

      KANCLERZ GŻEGŻÓŁKA

      zupełnie zadyszany
      Ach, królu, straszna gaffa:
      Wiedeń zajął Mustaffa[6].

      SOBIESKI

      Daje znaki, że stracił kompletnie kontakt z rzeczywistością.
      Tymczasem:
      Turcy zalewają Europę, powstają piekarnie tureckie, kawa po turecku[7] i marsze tureckie[8]. Jednocześnie pojawiają się masowo na golasa tak zwani święci tureccy, wobec czego
      dyskretnie zapada.

      1 lutego 1948

      Przypisy

      [1]

      Jan III Sobieski (1629–1696) — król Polski od 1674. Brał udział w zwalczaniu powstania Chmielnickiego w 1648, w walkach z Tatarami, Szwecją, Moskwą i Turcją. Poprzez ślub z Marią Kazimierą zbliżył się do dworu. Po śmierci Michała Korybuta Wiśniowieckiego został wybrany na króla Polski. Chciał załagodzić stosunki polsko-tureckie, ale w 1683 podpisał traktat przyjaźni z Austrią i rozbił wojska tureckie w bitwie pod Wiedniem. Słynął jako wybitny wódź i mecenas sztuki. [przypis edytorski]

      [2]

      Maria Kazimiera d’Arquien (1641–1716) — królowa Polski, żona Jana III Sobieskiego. W 1658 wyszła za Jana Sobiepana Zamoyskiego, z czasem zaczęła prowadzić korespondencję miłosną z Janem Sobieskim, którego poślubiła po śmierci pierwszego męża. Ich listy miłosne zostały wydane w XIX wieku. Część historyków uważa, że miała znaczny wpływ na króla Polski. [przypis edytorski]

      [3]

      Pitigrilli (1893–1975) — pisarz włoski, autor głośnych książek erotycznych; po dojściu Mussoliniego do władzy wyemigrował. [przypis edytorski]

      [4]

      Stefan Wiechecki (1896–1979) — warszawski dziennikarz, felietonista i prozaik, często wykorzystujący w swoich utworach warszawską gwarę miejską. [przypis edytorski]

      [5]

      Bitwa pod Wiedniem (1683) — bitwa wojsk polskich, austriackich i niemieckich, dowodzonych przez Jana III Sobieskiego z armią turecką. Zwycięstwo Sobieskiego zatrzymało ekspansję turecką w Europie. [przypis edytorski]

      [6]

      Kara Mustafa — (1634/1635–1683) wielki wezyr Imperium Osmańskiego, dowódca wojsk tureckich podczas bitwy pod Wiedniem. Po klęsce skazany przez sułtana Mehmeda IV na śmierć. [przypis edytorski]

      [7]

      kawa po turecku — tradycyjna turecka metoda parzenia kawy, w której drobno zmielone ziarna gotowane są w niewielkim naczyniu zwanym dżezwa. [przypis edytorski]

      [8]

      marsz turecki — utwór muzyki poważnej skomponowany w stylu tureckim, o charakterystycznym rytmie i instrumentarium. [przypis edytorski]