Spis treści

Kondycja ludzka: 1
Nadzieja: 1
Obraz świata: 1
Rozczarowanie: 1
Sen: 1 2
Wiatr: 1
Życie snem: 1

Tadeusz BorowskiGdziekolwiek ziemia…Obrazy snu

W przejrzystych oczach powietrza stać trzeba i patrzeć w twarz

chmurom, zwiniętym z oddali i krajobrazom nieba

zmiennym jak migot fal, ujęty w kamienne brzegi.

Horyzont rzucony w krąg, brzeg nasycony sino

rysuje koło ziemi, granicę ludzkim stopom

złudną, kłamiącą spojrzeniu, bo skraj ostateczny nieba

tu oczom spływa na ziemię jak wbity w skałę fundament,

tam innym się oczom podnosi, nad czołem wisi sklepieniem

i inny zakreśla krąg. Każdy nasz krok i ruch

łamie okręgi nieba, kolumny wsparte o ziemię

i mąci bezkarnie oczy powietrza, zmrużone badawczo.

Sen, WiatrA może to wszystko jest złudą, snem jeszcze nieprzebudzonym,

w którym dziwadła i kształty jak wiatrem na brzeg przygnane

uchodzą w głąb oczu i straszą, a potem z falą snu

spływają. Ujęci w brzegi ciała budzimy się nagle

i tylko noc, noc wokół. I wiatr okiennice rwie…

Nadzieja, Życie snemJeżeli ziemia jest snem, to trzeba dośnić do końca,

i sen za życie wziąć, obrazom utkanym z mgły

wierzyć jakgdyby były wykute z kamienia i brązu,

za rzeczywiste brać kształt i ułamek kształtu,

niedokończenie ruchu, czyjś wpółurwany głos,

wiszący w powietrzu krok, wpółprzechylenie piersi,

fragmenty imion i nazw, szczątki roztkanych form,

i trzeba po ścieżkach iść, choćby powietrzem wiodły,

ufając obrazom kamieni, jakby naprawdę były

ciosanym z piaskowca brukiem, wbitym w powierzchnię ulic.

Jeżeli ziemia jest snem, to trzeba dośnić do końca,

i śnionym powietrzem oddychać i miłość i śmierć znać ze snu,

i śnioną orać ziemię, budować nazwy na mgle,

domy, drapacze chmur, nie patrząc, że lada podmuch

rozkłębi i rozrzuci obrazy nierzeczywiste.

Ostrożnie trzeba iść, by stopą nie zdeptać kształtu,

ręką nie przebić muru, ulic podmuchem nie skłębić,

i napowietrznej budowli nie zwalić silnym oddechem.

Jeżeli ziemia jest snem, to trzeba dośnić do końca,

choć coraz cięższy sen, gdy formy nierealne

kłębi od spodu dmący wiatr i rozwiewa w chmury,

a śnione powietrze uchodzi i staje się coraz bledsze,

i barwy miękną, ciepleją, płowieją jak akwarele,

i coraz trudniej iść i być aktorem snu.

A kiedy wyrwany jęk ust lub ręki ruch niecierpliwy

rozwieje w połowie sen i dekoracje zburzy —

więc to jest przebudzenie? RozczarowanieOczom, spojrzenia niezwykłym

ziemia porosła rośliną i wyłożona kamieniem,

i szare domy czynszowe jakby sklejone z tektury,

i księżyc wycięty z papieru na sztucznym schyleniu nieba —

wszystko się wyda snem lub z płótna zdjętym obrazem.

Ale już walki nie trzeba i bohaterstwa i wiary

w ziemię, w powietrze i w kamień i można oddychać szeroko.

Kłamane znów horyzonty, ślad niewidzialny na ziemi

kreślą okręgi nieba i fundamenty z mgły

półkolem chwytają sklepienie, które nie wisi nigdzie.

Bezkarnie stopa przekracza kręgi wyryte w ziemi,

przez oczy powietrza brnie, które nie patrzą nigdzie

i są tylko kurzem i pyłem, wplątanym w ostre szczeliny,

w których się łamie słońce i nie trzepocze źrenica…

Obraz świata, Kondycja ludzka, SenGdziekolwiek ziemia jest snem, nieprzebudzonym jeszcze,

uwierzyć trzeba w kształt i kochać senny pozór,

na wietrze budować mgłę i wpół nie urywać snu.

Gdziekolwiek ziemia jest snem, tam trzeba dośnić do końca.