<utwor>
  <rdf:RDF xmlns:rdf="http://www.w3.org/1999/02/22-rdf-syntax-ns#">
    <rdf:Description rdf:about="http://redakcja.wolnelektury.pl/documents/book/3e555e76-645f-4f25-a846-c27b5ea4d9cd/">
      <dc:creator xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Gałczyński, Konstanty Ildefons</dc:creator>
      <dc:title xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Franciszek, czyli W szponach meteorologii</dc:title>
      <dc:date xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">2026-05-04</dc:date>
      <dc:date.pd xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">2024</dc:date.pd>
      <dc:publisher xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Fundacja Wolne Lektury</dc:publisher>
      <dc:language xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">pol</dc:language>
      <dc:source xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Konstanty Ildefons Gałczyński, Próby teatralne 3, wyd. Czytelnik, Warszawa 1979.</dc:source>
      <dc:identifier.url xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/galczynski-franciszek/</dc:identifier.url>
      <dc:rights xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Domena publiczna - Konstanty Ildefons Gałczyński zm. 1953</dc:rights>
    <dc:contributor.editor xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xml:lang="pl">Kalamon, Ilona</dc:contributor.editor>
    <dc:contributor.technical_editor xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xml:lang="pl">Myczko, Kornel</dc:contributor.technical_editor>
    <dc:description xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xml:lang="pl">Publikacja zrealizowana w ramach biblioteki Wolne Lektury (wolnelektury.pl). Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego. Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Fundację Wolne Lektury.</dc:description>
    <dc:subject.period xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Współczesność</dc:subject.period>
    <dc:subject.type xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Dramat</dc:subject.type>
    <dc:subject.genre xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Dramat współczesny</dc:subject.genre>
    <dc:relation.coverImage.url xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">https://redakcja.wolnelektury.pl/media/cover/use/7458.jpg</dc:relation.coverImage.url>
    <dc:relation.coverImage.attribution xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">Córka w bujaku, Henry Lyman Saÿen  (1875–1918), domena publiczna</dc:relation.coverImage.attribution>
    <dc:relation.coverImage.source xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">http://redakcja.wolnelektury.pl/cover/image/7458/</dc:relation.coverImage.source>
    </rdf:Description>
  </rdf:RDF>
  <dramat_wspolczesny>
<autor_utworu>Konstanty Ildefons Gałczyński</autor_utworu>

<podtytul>Teatrzyk ,,Zielona Gęś''<br/>
ma zaszczyt przedstawić:<br/>
tragedię wierszem</podtytul>

<nazwa_utworu>Franciszek,<br/>
czyli<br/>
W szponach meteorologii</nazwa_utworu>


<lista_osob>
 <naglowek_listy><wyroznienie> Wykonawcy: </wyroznienie></naglowek_listy>
 <lista_osoba> Zespół Mniejszy Krakowskiego Teatru Rapsodycznego<pe><slowo_obce>Zespół Mniejszy Krakowskiego Teatru Rapsodycznego</slowo_obce> ---   konspiracyjny teatr założony jesienią 1941 r. w Krakowie, pod kierownictwem Mieczysława Kotlarczyka. Pierwszym przedstawieniem wystawionym przez artystów był <tytul_dziela>Król-Duch</tytul_dziela> Juliusza Słowackiego. Od rapsodów <tytul_dziela>Króla-Ducha</tytul_dziela> teatr przyjął nazwę Teatr Rapsodyczny.</pe></lista_osoba>
<naglowek_listy><wyroznienie>Występują:</wyroznienie></naglowek_listy>
<lista_osoba>FRANCISZEK</lista_osoba>
<lista_osoba>i KRÓL-DUCH<pe><slowo_obce>Król Duch</slowo_obce> --- 1) tytuł poematu historiozoficznego napisanego przez Juliusza Słowackiego w latach 1845--1849. Stanowi jedno z najważniejszych dzieł poety, Słowacki pisał je końca życia, lecz pozostało nieukończone. 2) tytułowy bohater dzieła Słowackiego, byt ponadczasowy i nierzeczywisty, którego zadaniem jest wcielanie się w kolejne postaci i oddziaływanie w ten sposób na dzieje i sprawowanie władzy.

</pe></lista_osoba>
</lista_osob>

<naglowek_osoba>FRANCISZEK</naglowek_osoba>
<kwestia><strofa>Do kresu męki / oto się zbliżam. / Czy znajdę czystą / wśród moich piżam?</strofa></kwestia>
<didaskalia>Nie znajduje czystej piżamy i wdziewa szatę rapsodyczną<pe><slowo_obce>rapsod</slowo_obce> --- podniosły, patetyczny utwór poetycki lub epicki, często o charakterze żałobnym, sławiący bohaterów lub doniosłe wydarzenia historyczne. Rodzaj tej pieśni wywodzi się z tradycji antycznej Grecji. Pochodzi od słów <slowo_obce>rapto</slowo_obce> i <slowo_obce>ode</slowo_obce> i może być przetłumaczony jako ,,tkana muzyka''. Greccy śpiewacy prezentowali te pieśni na publicznych zgromadzeniach.</pe>.</didaskalia>

<didaskalia>Północ. Groza. Wskazówka stoi nieruchoma.</didaskalia>

<naglowek_osoba>FRANCISZEK</naglowek_osoba>
<kwestia><strofa>Ty drżysz, ręko Franciszka? / Hej, śmiało, ręko ma!</strofa></kwestia>
<didaskalia>Wyciąga rapsodyczną chustkę do nosa, refleksyjnie oglądając nos w lusterku.</didaskalia>

<kwestia><strofa>Uszu dwoje, ócz dwoje, / tyleż rąk, nóg ślicznych, / a tyś zawsze samotny, / o, nosie tragiczny!</strofa></kwestia>
<didaskalia>Szlocha, wyciera nos i kicha.</didaskalia>

<naglowek_osoba>KRÓL-DUCH</naglowek_osoba>
<kwestia><akap>Przepraszam, kto to kichnął? <br/> Niech zaraz się przyzna.</akap></kwestia>

<naglowek_osoba>FRANCISZEK</naglowek_osoba>
<kwestia><akap>Kto idzie? Hasło!</akap></kwestia>

<naglowek_osoba>KRÓL-DUCH</naglowek_osoba>
<kwestia><akap>Patos. A odzew?</akap></kwestia>

<naglowek_osoba>FRANCISZEK</naglowek_osoba>
<kwestia><akap>Ojczyzna.</akap></kwestia>
<didaskalia>Spod pachy ze złowieszczym brzękiem wypada mu termometr. Powoli, nie spiesząc się, zwiesza głowę na piersi.</didaskalia>
<kwestia><strofa>Oto jak z tragedii typa / dniem i nocą męczy grypa.</strofa></kwestia>

<didaskalia>muzyka Chopina</didaskalia>


<wyroznienie><didaskalia>Kurtyna</didaskalia></wyroznienie>



<nota><akap>16 marca 1947</akap></nota>

</dramat_wspolczesny>
</utwor>